Trước đó, Người Đưa Tin có bài viết phản ánh, cuối năm 2024, UBND huyện Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa làm chủ đầu tư dự án tái định cư di chuyển 36 hộ đồng bào dân tộc thiểu số ở bản Sạy, xã Trung Thành từ vùng nguy cơ sạt lở, lũ quét lên nơi ở mới.
Các hộ dân được cấp đất và hứa sẽ được hỗ trợ tiền làm nhà (hộ nhà sàn được hỗ trợ 50 triệu đồng, hộ nhà cấp 4 được hỗ trợ 70 triệu đồng, hộ nhà 2 tầng trở lên được hỗ trợ 100 triệu đồng). Tuy nhiên, gần 2 năm đã trôi qua, họ vẫn chưa nhận được tiền hỗ trợ. 33/36 hộ thuộc diện tái định cư là hộ nghèo và cận nghèo, 1 hộ là gia đình chính sách, cuộc sống rất khó khăn. Tất cả các hộ dân này đều vay mượn tiền, nợ vật liệu để xây dựng nhà, hiện chưa có khả năng chi trả.
Anh Hà Văn Nguyên (thứ 3 từ trái sang) cùng 35 hộ dân đồng bào dân tộc thiểu số tại bản Sạy, xã Trung Thành đã gần 2 năm trôi qua do không nhận được tiền hỗ trợ làm nhà nên phải gánh nợ nần, cuộc sống rất khó khăn.
Trao đổi với PV Người Đưa Tin, ông Lê Minh Hành, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Thanh Hóa, cho biết, dự án sắp xếp dân cư giai đoạn 2021 – 2025 thuộc nguồn từ chương trình mục tiêu Quốc gia dành cho đồng bào dân tộc thiểu số theo quyết định 1719. Trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa thời điểm này triển khai thực hiện 4 dự án ở các huyện: Mường Lát, Quan Sơn, Quan Hóa và Lang Chánh. Dự án ở huyện Lang Chánh không triển khai được vì vướng quy hoạch. Các dự án này đều do cấp huyện làm chủ đầu tư, ở Mường Lát và Quan Sơn (cũ) thực hiện tốt.
Theo ông Hành, ngoài việc cấp đất tái định cư, các hộ dân thuộc chương trình này sẽ được hỗ trợ tiền làm nhà. Ngoài 36 hộ dân tái định cư bản Sạy, các hộ dân ở huyện Mường Lát, Quan Sơn (cũ) đều đã được hỗ trợ.
Ban Dân tộc tỉnh Thanh Hóa (cũ) đã có văn bản gửi các huyện trong đó có Quan Hóa hướng dẫn thực hiện việc hỗ trợ làm nhà cho các hộ dân. Tiếp đó, Ban Dân tộc có văn bản hướng dẫn huyện Quan Hóa thực hiện phê duyệt dự toán bổ sung về tiền hỗ trợ làm nhà cho 36 hộ gửi về Ban để trình HĐND tỉnh Thanh Hóa cấp kinh phí bổ sung. Tuy nhiên, thời điểm này, UBND huyện Quan Hóa không có quyết định phê duyệt hỗ trợ bổ sung nên Ban không có cơ sở trình tỉnh cấp ngân sách.
Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Thanh Hóa - Đơn vị điều phối, hướng dân thực hiện dự án theo dự án sắp xếp dân cư giai đoạn 2021 – 2025 thuộc nguồn từ chương trình mục tiêu Quốc gia dành cho đồng bào dân tộc thiểu số theo Quyết định 1719.
Ông Nguyễn Đức Dũng, Bí thư Đảng ủy xã Thiên Phủ (nguyên Chủ tịch UBND huyện Quan Hóa) cho biết, lúc đầu dự kiến dự án sắp xếp dân cư tại bản Sạy, xã Trung Thành thực hiện theo quyết định số 4845/QĐ-UBND ngày 01/12/2021 của UBND tỉnh Thanh Hóa. Nếu thực hiện theo quyết định này thì đương nhiên các hộ dân sẽ được hỗ trợ tiền làm nhà. Tuy nhiên, sau đó, theo đề xuất của Ban Dân tộc, chuyển dự án thực hiện theo nguồn từ chương trình mục tiêu Quốc gia dành cho đồng bào dân tộc thiểu số theo Quyết định 1719.
Ngày 13/7/2022, HĐND tỉnh Thanh Hóa có ban hành Nghị quyết số 302/NQ-HĐND phân bổ vốn cho huyện Quan Hóa thực hiện đầu tư hạ tầng để sắp xếp dân cư bản Sạy, với tổng số tiền 10,8 tỷ đồng. Theo Nghị quyết này, không có tiền hỗ trợ trực tiếp (làm nhà và di chuyển nhà) cho các hộ dân mà chỉ đầu tư hạ tầng.
Quá trình thực hiện, huyện Quan Hóa nhiều lần có văn bản gửi Ban Dân tộc tỉnh để nghị phân bổ nguồn vốn để thực hiện hỗ trợ làm nhà cho người dân. Ban Dân tộc tỉnh có văn bản hướng dẫn huyện thực hiện phê duyệt bổ sung dự toán tiền hỗ trợ cho 36 hộ dân.
Theo ông Dũng, một trong những hành vi bị cấm trong Luật đầu tư là "chủ đầu tư không được phê duyệt vượt mức tổng đầu tư trong chủ trương đầu tư đã được cấp có thẩm quyền quyết định". HĐND tỉnh Thanh Hóa phân bổ nguồn vốn để thực hiện đầu tư dự án là 10,8 tỷ đồng, nếu UBND huyện Quan Hóa phê duyệt bổ sung tiền hỗ trợ cho 36 hộ (dự kiến 1,8 tỷ đồng) là vi phạm quy định của luật.
Ông Lê Minh Hành, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Thanh Hóa, cho biết thêm, về nguyên tắc, chính sách hỗ trợ của người dân theo quy định phải được đảm bảo. Hiện tại, nguồn vốn thực hiện nguồn từ chương trình mục tiêu Quốc gia dành cho đồng bào dân tộc thiểu số giai đoạn 2021 - 2025 theo Quyết định 1719 đã hết.
Xã Trung Thành đã có văn bản báo cáo UBND Thanh Hóa, hiện Tỉnh đang giao cho Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các sở ngành liên tham mưu, đề xuất với hướng xử lý để đảm bảo quyền lợi cho người dân.
