TPHCM lấy mẫu tầm soát virus Nipah trên bệnh nhân viêm não

Trước thông tin một số ca nhiễm virus Nipah được ghi nhận tại Ấn Độ, ngành y tế TP.HCM đã chủ động triển khai các biện pháp giám sát dịch tễ. Hoạt động lấy mẫu tầm soát virus Nipah trên các bệnh nhân viêm não điều trị tại các cơ sở y tế trên địa bàn đã được thực hiện nhằm kịp thời phát hiện sớm nguy cơ xâm nhập, bảo đảm an toàn cho cộng đồng.

Ngày 28/1, thông tin từ Sở Y tế TPHCM cho biết, nhiều năm qua, thành phố đã duy trì hệ thống giám sát các tác nhân gây viêm não chưa rõ nguyên nhân. Các bệnh nhân có biểu hiện viêm não cấp đều được lấy mẫu xét nghiệm, phân tích bằng các kỹ thuật hiện đại.

Đáng chú ý, các nghiên cứu chuyên sâu do Đơn vị Nghiên cứu Lâm sàng Đại học Oxford phối hợp với Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM thực hiện, sử dụng các phương pháp như metagenomics, PCR và khối phổ trên bệnh nhân viêm não tại TP.HCM và các tỉnh phía Nam. Đến nay, TPHCM chưa phát hiện có sự hiện diện của virus Nipah.

Ngành y tế TP.HCM đánh giá nguy cơ dịch Nipah hiện ở mức thấp, song vẫn duy trì trạng thái cảnh giác cao. Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP.HCM được Sở Y tế phân công là đơn vị đầu mối tiếp nhận, cách ly, chẩn đoán và điều trị các trường hợp nghi ngờ. Đồng thời, công tác tập huấn cho các cơ sở khám chữa bệnh về nhận diện ca bệnh, kiểm soát nhiễm khuẩn và phòng hộ cá nhân cho nhân viên y tế tiếp tục được tăng cường, đặc biệt với các trường hợp viêm não cấp tính chưa xác định nguyên nhân.

Hoạt động giám sát các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm mới nổi được ngành y tế TPHCM liên tục duy trì thời gian qua

Tại Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất, hoạt động giám sát y tế đối với hành khách nhập cảnh được siết chặt hơn, nhất là người đến từ vùng có dịch lưu hành hoặc quá cảnh qua các khu vực đang ghi nhận ca bệnh Nipah. Các trường hợp có biểu hiện sốt, triệu chứng hô hấp hoặc rối loạn thần kinh nghi ngờ đều được theo dõi sát yếu tố dịch tễ và chuyển cơ sở chuyên khoa để đánh giá, xử trí theo quy định.

Virus Nipah là tác nhân gây bệnh truyền nhiễm nhóm A, có khả năng lây từ động vật sang người, trong đó dơi ăn quả được xác định là vật chủ tự nhiên. Bệnh có thời gian ủ kéo dài, triệu chứng ban đầu dễ nhầm lẫn với các bệnh nhiễm trùng thông thường nhưng có thể diễn tiến nhanh sang viêm não cấp, suy hô hấp và tỷ lệ tử vong cao. Hiện nay, thế giới chưa có vắc xin và thuốc điều trị đặc hiệu đối với bệnh do virus này gây ra.

Về tình hình quốc tế, theo các hệ thống giám sát bệnh truyền nhiễm, trong khoảng thời gian từ cuối tháng 12/2025 đến cuối tháng 1/2026, Ấn Độ ghi nhận hai trường hợp nhân viên y tế nhiễm virus Nipah tại bang West Bengal, liên quan đến một ca bệnh nặng đã tử vong trước đó. Tổ chức Y tế Thế giới cảnh báo nguy cơ lây nhiễm thứ phát, đặc biệt trong môi trường y tế và gia đình.

Tại Việt Nam, Bộ Y tế cho biết đến nay chưa ghi nhận trường hợp nào mắc bệnh do virus Nipah. Tuy nhiên, trong bối cảnh giao thương, du lịch quốc tế gia tăng, nguy cơ xâm nhập vẫn hiện hữu và đòi hỏi các địa phương duy trì giám sát chủ động.

Ngành y tế TP.HCM khuyến cáo người dân theo dõi thông tin từ nguồn chính thống, nâng cao ý thức phòng bệnh nhưng không nên hoang mang. Người từng đi hoặc trở về từ khu vực có dịch cần chủ động theo dõi sức khỏe, đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện triệu chứng nghi ngờ và cung cấp đầy đủ tiền sử đi lại để được xử trí kịp thời.